Çalışanların Zorunlu İSG Eğitimleri: Süreler, Sıklık ve Konular

Çalışanlara verilecek iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin kuralları 2026'da değişti. Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik, 2 Nisan 2026 tarihli ve 33212 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe girdi ve 15/5/2013 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırdı. Bu rehber, yeni yönetmeliğe göre işverenin hangi eğitimi, ne zaman ve ne kadar süreyle vermesi gerektiğini özetler. Eski düzene göre hazırlanmış eğitim planlarının bu çerçevede gözden geçirilmesi gerekir.

Yeni yönetmeliğin en belirgin yeniliği, temel eğitimden ayrı tutulan işe başlama eğitimidir. Çırak ve stajyerler dahil her çalışan, fiilen çalışmaya başlamadan önce bu eğitimi alır. Eğitim uygulamalı ve yüz yüze yapılır, her çalışan için en az 2 saat sürer ve bu süre temel eğitim süresinden düşülmez.

İçerik, çalışanın yapacağı iş, kullanacağı iş ekipmanı, çalışma ortamındaki riskler ve işyerine özgü güvenlik önlemleriyle sınırlıdır. Eğitimi işveren, işyerinin iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi ya da işverenin görevlendirdiği bilgili ve deneyimli çalışanlar verebilir. Eğitim; eğiten kişi, çalışan ve işveren veya vekili tarafından imzalanan bir tutanakla kayda geçirilir ve tutanak çalışanın özlük dosyasında saklanır.

Temel eğitim, işe başladıktan sonra en kısa sürede verilir ve her durumda işe başlama tarihinden itibaren en geç 3 ay içinde tamamlanır. Yönetmelikte bir ders saati, en az 45 dakikalık ders ile 15 dakikalık aradan oluşur. Asgari süreler işyerinin tehlike sınıfına göre belirlenir:

Az tehlikeli

en az 8 ders saati

Tehlikeli

en az 12 ders saati

Çok tehlikeli

en az 16 ders saati

Bu sürenin bir bölümü, işe ve işyerine özgü risklerin anlatıldığı dördüncü konu grubuna ayrılır: az tehlikelide en az 2, tehlikelide en az 3, çok tehlikelide en az 4 ders saati. Eğitim, en az 1 ders saatlik parçalara bölünerek farklı günlere yayılabilir.

Temel eğitim, değişen ve yeni ortaya çıkan riskler de dikkate alınarak düzenli aralıklarla yenilenir. Yeni yönetmelik, tekrar eğitimleri için tehlike sınıfından bağımsız bir alt sınır da getirdi: her tekrar en az 8 ders saati olarak planlanır.

• Çok tehlikeli işyerlerinde yılda en az bir kez

• Tehlikeli işyerlerinde iki yılda en az bir kez

• Az tehlikeli işyerlerinde üç yılda en az bir kez

Çalışma yeri ya da iş değişikliği, iş ekipmanının değişmesi veya yeni bir teknolojinin kullanılmaya başlanması gibi durumlarda, bu durumla ilgili eğitim periyot beklenmeden verilir.

Yönetmeliğin ekinde temel eğitimin asgari konuları dört grup halinde sayılır.

1. 01

   Genel konular: çalışma mevzuatı, çalışanların yasal hak ve sorumlulukları, işyeri temizliği ve düzeni, iş kazası ve meslek hastalığının hukuki sonuçları.

2. 02

   Sağlık konuları: meslek hastalıklarının sebepleri, korunma prensipleri, biyolojik ve psikososyal risk etmenleri, ilk yardım, bağımlılık yapıcı maddeler ve teknoloji bağımlılığı.

3. 03

   Teknik konular: kimyasal, fiziksel ve ergonomik riskler, elle kaldırma, parlama, patlama ve yangın, iş ekipmanları, ekranlı araçlar, elektrik, iş kazalarının sebepleri, güvenlik işaretleri, kişisel koruyucu donanım (KKD), güvenlik kültürü, acil durumlar, tahliye ve kurtarma.

4. 04

   İşe ve işyerine özgü riskler: tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerinde risk değerlendirmesi ve acil durum planı esas alınarak hazırlanır; az tehlikeli işyerlerinde faaliyetin genel tehlike ve riskleri anlatılır.

İlk üç grup bütün işyerlerinde uzaktan, yüz yüze ya da iki yöntem birlikte kullanılarak verilebilir. Dördüncü grup az tehlikeli işyerlerinde bu üç yöntemden biriyle verilebilirken, tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerinde yüz yüze verilmek zorundadır. Uzaktan eğitim sisteminde ileri sarma ve sekme engellenir, giriş-çıkış ve tamamlama kayıtları tutulur.

Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıftaki işyerlerinde işe ve işyerine özgü risklerin anlatıldığı dördüncü konu grubu, yeni yönetmeliğe göre yalnızca yüz yüze verilebilir.

Eğitim öncesinde çalışanların seviyesi belirlenir, eğitim sonunda ölçme ve değerlendirme yapılır. Sınavda 100 üzerinden en az 60 puan alan başarılı sayılır. Başarısız olan çalışan en fazla iki kez daha sınava girebilir; yine başarısız olursa temel eğitime yeniden katılır.

Yüz yüze eğitimlerde yer, tarih, katılımcı ve eğiticinin adı ile imzası, süre ve konuları içeren katılım tutanağı düzenlenir. Başarılı çalışana yönetmelik ekindeki örneğe uygun temel eğitim belgesi verilir ve belge özlük dosyasında saklanır. Çalışan işten ayrılırken isterse belgenin imzalı bir örneği kendisine teslim edilir. Eğitim maliyeti çalışana yansıtılamaz, eğitimde geçen süre çalışma süresinden sayılır.

Temel eğitimi işyerinin iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi verebilir. Bunun yanında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Eğitim ve Araştırma Merkezi, üniversiteler ve kamu kurumlarının eğitim birimleri, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, işçi, işveren ve kamu görevlisi kuruluşları ile bunların eğitim vakıfları ve ücretsiz eğitim veren kamu yararına vakıflar da yetkilidir. Son üç gruptaki kuruluşlar eğitimi iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ya da eğitici belgesi olan kişiler aracılığıyla verir.

Eski yönetmeliğe göre verilmiş eğitimler geçerliliğini korur. Bu eğitimlerle alınmış temel eğitim belgeleri, yeni yönetmelikteki tekrar periyodu boyunca geçerlidir. Bir sonraki tekrar eğitimi ise yeni kurallara göre, en az 8 ders saati olarak ve dördüncü konu grubunun yöntem şartına uyularak planlanır. DEOSGB, işyerlerinin eğitim planlarını yeni yönetmeliğe göre güncellemesine ve eğitimlerin yürütülmesine destek verir.

• İşe başlama eğitimi temel eğitim yerine geçer mi?

Geçmez. İşe başlama eğitimi çalışmaya başlamadan önce en az 2 saat yüz yüze verilir ve bu süre temel eğitimden sayılmaz. Temel eğitim ayrıca en geç 3 ay içinde tamamlanır.

• Temel eğitimin tamamı online verilebilir mi?

Az tehlikeli işyerlerinde dört konu grubunun tamamı uzaktan verilebilir. Tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerinde ilk üç grup uzaktan verilebilir, işe ve işyerine özgü riskler grubu ise yüz yüze verilir.

• Tekrar eğitimi kaç saat olmalı?

Yeni yönetmelikle tekrar eğitimleri tüm tehlike sınıflarında en az 8 ders saatidir. Sıklık çok tehlikelide yılda bir, tehlikelide iki yılda bir, az tehlikelide üç yılda birdir.

• Sınavda başarısız olan çalışan ne yapar?

En fazla iki kez daha sınava girebilir. Bu sınavlarda da başarılı olamazsa temel eğitime yeniden katılır.

• Eski yönetmeliğe göre alınmış eğitim belgeleri geçersiz mi oldu?

Hayır. Eski yönetmeliğe göre verilmiş eğitimler geçerlidir ve belgeler yeni yönetmelikteki tekrar periyodu boyunca kullanılabilir.